Hãy cùng Mindcare VN tưởng tượng bạn đang trải qua một giai đoạn khó khăn trong công việc. Người yêu bạn cũng đang bận rộn và không thể chia sẻ cùng bạn. Trong khi đó, người bạn thân, người mà đã gắn bó với bạn suốt nhiều năm chủ động nhắn tin, lắng nghe và rủ bạn đi dạo để khuây khỏa. Sự hiện diện của họ, dù đơn giản, nhưng mang lại cảm giác được thấu hiểu, không bị phán xét. Vậy tình bạn có giúp ngăn ngừa trầm cảm tốt hơn không? Khi những hành động đó còn có giá trị hơn những lời “anh yêu em” hay “em sẽ ở đây với anh” mà không đi kèm những cử chỉ yêu thương.
Xã hội đề cao tình yêu hơn tình bạn
Trong xã hội hiện đại, tình yêu lãng mạn thường được đề cao hơn tình bạn. Chúng ta có tiệc đính hôn, lễ cưới, kỷ niệm ngày yêu… nhưng mấy ai tổ chức một bữa tiệc kỷ niệm 10 năm tình bạn? Dù mối quan hệ bạn bè có kéo dài hàng chục năm, chúng ta vẫn thường nói một cách khiêm tốn: Chỉ là bạn thôi mà.
Nhưng liệu tình yêu có thực sự giúp ta tránh và ngăn ngừa trầm cảm tốt hơn tình bạn? Một nghiên cứu mới đây đã mang đến câu trả lời khiến nhiều người bất ngờ: tình bạn có thể là liều thuốc tinh thần mạnh mẽ hơn tình yêu trong việc bảo vệ sức khỏe tâm lý.
Nhiều người tin rằng, tình yêu sẽ khiến ta hạnh phúc hơn, là liều thuốc tinh thần chống lại trầm cảm hữu hiệu. Nhưng một nghiên cứu mới đây lại cho thấy điều ngược lại, sẽ làm bạn phải thay đổi góc nhìn của mình đó.
Tình yêu có thực sự làm giảm hoặc ngăn ngừa trầm cảm?
Một nghiên cứu được đăng trên tạp chí Journal of Social and Personal Relationships vào tháng 6/2025 do tiến sĩ Junwen M. Hu (Đại học bang Michigan) thực hiện đã theo dõi gần 3.000 người trong suốt nhiều giai đoạn cuộc đời: từ năm 15, 16 đến 28 và 38 tuổi. Họ được hỏi về tình trạng quan hệ yêu đương, tình bạn thân thiết và mức độ trầm cảm của bản thân.
Kết quả gây bất ngờ từ nghiên cứu đó cho thấy: Những người đang độc thân và bắt đầu bước vào mối quan hệ tình cảm lại có xu hướng tăng mức độ trầm cảm, bất kể họ đang ở độ tuổi nào.
Tình bạn có tác dụng bảo vệ sức khỏe tinh thần
Ở tuổi trưởng thành (28 và 38 tuổi), những người từ không có bạn thân chuyển sang có ít nhất một người bạn thân lại giảm mức độ trầm cảm. Điều này cho thấy tình bạn mang lại tác dụng tích cực rõ rệt hơn tình yêu trong việc cải thiện sức khỏe tâm lý. Ở độ tuổi 15 và 16, mối liên hệ này chưa rõ ràng, nhưng vẫn có xu hướng tích cực.
Khi so sánh trực tiếp, ở tuổi 15, những người có bạn trai/gái có mức độ trầm cảm cao hơn so với người độc thân. Ở tuổi 38 thì ngược lại, những người đang yêu ít trầm cảm hơn. Nhưng ở các độ tuổi 16 và 28, sự khác biệt không rõ ràng.
Điểm đáng chú ý là ở mọi độ tuổi, những người có ít nhất một người bạn thân đều ít trầm cảm (hay nói cách khác là có bạn thân sẽ ngăn ngừa trầm cảm) hơn so với những người không có bạn thân. Dù ở tuổi vị thành niên, mối liên hệ này chưa đạt mức thống kê chắc chắn.
Tình bạn là chỗ dựa tinh thần vững chắc hơn tình yêu?
Tóm lại, tình bạn thân thiết dường như là yếu tố bảo vệ tâm lý hiệu quả hơn tình yêu lãng mạn. Khi trưởng thành, việc có thêm một người bạn thân giúp cải thiện rõ rệt ngăn ngừa trầm cảm. Ngược lại, khi một người độc thân bước vào mối quan hệ tình cảm, họ lại dễ rơi vào trạng thái tổn thương tâm lý hơn.
Sự thật này đi ngược lại định kiến phổ biến rằng kết hôn hay có người yêu sẽ khiến ta hạnh phúc hơn. Thực tế, nhiều người tin rằng việc có bạn đời là nguyên nhân khiến họ vui vẻ hơn, nhưng điều đó chưa chắc đúng. Nếu tình yêu thực sự là liều thuốc hạnh phúc, thì lẽ ra những người mới bước vào mối quan hệ nên cảm thấy tốt hơn. Nhưng nghiên cứu lại cho thấy điều ngược lại.
Tình bạn là mối quan hệ thường bị đánh giá thấp
Có một quan niệm sai lầm phổ biến rằng người độc thân cô đơn và không có ai bên cạnh. Nhưng trên thực tế, nhiều nghiên cứu chứng minh người độc thân có xu hướng duy trì mối quan hệ xã hội tốt hơn, đặc biệt là với bạn bè.
Theo MindcareVN tìm hiểu các nghiên cứu trên 32 quốc gia châu Âu cho thấy: Người độc thân dành nhiều thời gian cho bạn bè và cảm thấy hạnh phúc hơn từ những mối quan hệ bạn bè đó so với người đã kết hôn. Một nghiên cứu tại Mỹ cũng chứng minh rằng, người lớn tuổi ít cảm thấy cô đơn, căng thẳng và trầm cảm hơn. Nếu họ có bạn bè hoặc người thân đáng tin cậy, hơn là chỉ dựa vào mối quan hệ vợ chồng.
Nhiều người độc thân không tổ chức cuộc sống xoay quanh tình yêu. Họ đầu tư thời gian, tình cảm cho bạn bè thân thiết, sống tự do và linh hoạt hơn. Điều này mang lại chất lượng cuộc sống cao hơn so với những người chỉ chăm chăm vào một mối quan hệ yêu đương.
Kết luận
Nếu bạn đang tìm kiếm sự ổn định về mặt tâm lý, hãy đầu tư vào tình bạn. Không cần thiết phải có một mối quan hệ tình cảm mới cảm thấy hạnh phúc. Một người bạn thân, hiểu và đồng hành cùng bạn, có thể là liều thuốc quý giá giúp bạn vượt qua nỗi cô đơn, áp lực và ngăn ngừa trầm cảm.
Tình bạn không cần những bữa tiệc linh đình để khẳng định giá trị. Sự hiện diện âm thầm nhưng kiên định của bạn bè chính là nguồn động lực tinh thần bền vững nhất trong cuộc sống đầy biến động này. Vì vậy, đừng đợi đến lúc cô đơn mới tìm đến bạn bè. Hãy trân trọng và nuôi dưỡng tình bạn như một phần không thể thiếu của cuộc sống hạnh phúc và lành mạnh.
